Page 429 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ
P. 429
การจัดเตรียมงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ๑๔๒๗
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
ขั้นตอนที่ ๓ การคัดลอกแยกชั้นลายซอนไม นํา
แบบลายขนาดเทาจริงไปตกแตงลายเสนดวยคอมพิวเตอร
ในโปรแกรม Adobe Illustrator เพื่อวาดลายเสนและปรับ
ลวดลายใหมีความคมชัดมากยิ่งขึ้น ในขั้นตอนนี้ผูแตงลายเสน
ตองดําเนินการแยกชั้นลายซอนไมออกมาทีละชิ้นลาย พรอม
กับที่ผูออกแบบตองกําหนดขนาดความหนาของชิ้นลายแต
ละชั้น หลังจากนั้นผูออกแบบกําหนดชิ้นลายที่ตองดําเนินการ
ปดทอง และสงตอแบบใหชางผูโกรกฉลุลายดําเนินการตอไป การใชโปรแกรม Adobe Illustrator ปรับลวดลาย
การใชโปรแกรม Adobe Illustrator ปรับลวดลาย
ขั้นตอนที่ ๔ การโกรกฉลุลาย กอนนําไมจันทนไปใช
ดําเนินงานโกรกฉลุลายจะตองนํามาปรับความหนาใหไดเทากับที่ผูออกแบบกําหนดไว โดยเลือกใชไมจันทนที่แปรรูป
ขนาดใกลเคียงกับความหนาที่กําหนดมาปรับดวยเครื่องไสไม ลวดลายบางลักษณะตองใชไมที่มีความกวางเปนพิเศษ
เชน ลายเครือเถาครุฑ ชางไมตองดําเนินการเพลาะไมจันทนเพื่อใหไมมีหนากวางพอที่จะใชติดลวดลายขนาดใหญได
นอกจากนี้ยังมีไมลักษณะพิเศษ คือไมที่มีความโคง เชน ลายบัวถลา การโคงลักษณะดังกลาวตองใชชางผูมีทักษะและ
ประสบการณในการเตรียมไม
นําไมจันทนที่รีดปรับความหนาเรียบรอยแลวสงใหชางโกรกฉลุดําเนินการติดลายลงบนแผนไมจันทน ในการ
ติดลายนั้นตองคํานึงถึงแบบที่กําหนดไวในเบื้องตน โดยตัดกระดาษลายใหเหลือขอบลายเสนที่ชัดเจน พนสเปรยกาว
ลงบน ดานหลังลายที่ตัดเตรียมไว นําลายมาติดลงบนไมจันทนรีดใหเรียบเสมอกันทั่วทั้งแผน พักไวจนกาวแหงสนิท
จึงนําลายมา เลื่อยแบงออกเปนไมจันทนแผนสั้น ๆ เพื่อความสะดวกในการโกรกฉลุลาย ซึ่งกรรมวิธีการนี้จะใชเฉพาะ
ลักษณะ“ลายเดี่ยว” เทานั้น
การโกรกฉลุลาย ชางจะใชเลื่อยฉลุซึ่งมีหลายแบบทั้ง
แบบยาวและแบบสั้นตามลักษณะงานที่ไดรับ ใสใบเลื่อยฉลุ
เบอร ๐ ตราเพนกวิน หรือตราใบโพธิ์ แลวแตความถนัดและ
ความนิยมของผูฉลุแตละคน ขอสําคัญในการโกรกฉลุลายงาน
ซอนไม คือตองเลี้ยงสันขอบลายใหตรงเสมอกันทั้งตัวลาย ถา
สันขอบลายเบี้ยวหรือเอียง ตัวลายอาจผิดรูปแบบที่กําหนดไว
ไดทําใหไมสวยงาม เมื่อโกรกฉลุลายแลวเสร็จผูฉลุใชตะไบแบบ
ตาง ๆ เก็บรายละเอียดสันขอบลายอีกครั้ง กอนจะสงลายที่ฉลุ
แลวเสร็จไปขัดลายไมจันทน การฉลุลาย
ขั้นตอนที่ ๕ การประกอบลายซอนไม เปนขั้นตอนที่
ตองใชความระมัดระวังในระหวางปฏิบัติงาน เนื่องจากใชกาว
ลาเท็กซเปนตัวยึดติด ขอเสียของกาวลาเท็กซ คือระยะเวลา
ในการยึดติดคอนขางใชเวลานาน ดังนั้นเมื่อประกอบลาย
๑ ชั้นตองกดลายลงใหแนบกับพื้นลายใหมากที่สุด และรอจน
ลายชั้นที่ ๑ ยึดติดกับพื้นลายแลวจึงดําเนินการติดลายชั้นที่ ๒
ได ผูประกอบลายบางคนที่มีประสบการณในการประกอบลาย
สามารถประกอบลายพรอมกันทั้งหมดทุกชิ้นสวนของลาย
๑ ลายก็ไดเชนกัน การประกอบลายซอนไม
การประกอบลายซอนไม
1427

