Page 260 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ

๑๒๕๘ จดหมายเหตุงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร

ไดดวยเนื่องจากเปนปูนที่ผสมกับนํ้ามากอน มีการซึมซับนํ้าและมีชองทางระบายระเหยนํ้าไดดี ไมมีผลตอการยืดหรือ
หดตัวของเนื้อปูนที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิบอย ๆ ชางปนตองมีทักษะในการใชงานกับวัสดุชนิดนี้เปนพิเศษ
เนื้อปูนตําหรือปูนสดแบบไทยชนิดนี้สามารถเก็บรักษาไวเพื่อใชงานไดนานเปนเดือน ๆ โดยเก็บหมักไวในที่อับชื้น

สวนผสมของปูนตํา หรือปูนสดแบบไทย ประกอบดวย
(๑) ปูนขาว ผานการรอนละเอียด เปนวัสดุหลักของงานปน ปูนขาวไดจากการเผาหรือใหความรอนสูง ๆ

เพียงพอแกกระบวนการไลกาซคารบอนไดอ็อกไซด ออกจากองคประกอบของมวลสารของหินปูน จะไดเนื้อปูนขาวที่
สามารถนํามาใชงานได คุณสมบัติของเนื้อปูนขาวในเนื้อปูนตําเปนวัสดุหลักที่รวมวัสดุอื่น ๆ ใหเขากัน เมื่อเวลาผานไป
อณูของปูนขาวจะจับยึดกันเองอยางทั่วถึงทําใหเนื้อปูนตําแข็งยิ่งขึ้น การเลือกใชปูนขาวมีขอควรระวังคือ ควรแนใจวา
ปูนที่จะนํามาใชงานจะตองเปนปูนที่ไมผานการใชงานใด ๆ มาทั้งสิ้น ควรซื้อปูนจากหนาเตา (โรงงานเผาปูน จากจังหวัด

ราชบุรี สระบุรี เปนตน) ควรตรวจคาความเปนดางของเนื้อปูน โดยนําเนื้อปูนมาแชนํ้าทิ้งไวประมาณ ๓ - ๔ ชั่วโมง
ใชกระดาษตรวจคาความเปนดางของนํ้าปูนไมควรตํ่ากวา 12 pH. ถาตํ่ากวาก็แสดงถึงความเปนปูนคุณภาพตํ่าเมื่อนําไป
ใชงานอาจไมแข็งตัวหรือใชงานไมได

(๒) ทรายละเอียด ตองเปนทรายนํ้าจืดที่ไรความเค็ม ผานการรอนดวยตะแกรงตาละเอียดเพื่อใหไดทราย
เนื้อละเอียดเหมาะกับการใชงานปน ประโยชนของเนื้อทรายคือเพิ่มปริมาตรเนื้อปูนเพิ่มความแข็งแรงแกเนื้อปูน และ
ทําใหเนื้อปูนมีการทรงตัวไดดีในขณะที่ปนงานและเนื้อปูนยังเปยกอยู

(๓) เสนใยจากพืช ไดจากสวนประกอบของพืชบางอยางเชนเปลือกของตนขอย ตนสา แชนํ้าทิ้งไวใหเปอย
กอนนําไปตําใหละเอียดจนเปนเสนใยเล็ก ๆ ปจจุบันใชกระดาษขอย กระดาษสา กระดาษถุงปูนมาฉีกยอยและแชนํ้าให
เปอยแทนเปลือกไมดังกลาว หนาที่ของใยจากพืชเปนเสนใยเหนี่ยวยึดเนื้อปูนใหติดกันคลายโครงเหล็กในเนื้อคอนกรีต

ทําหนาที่เปนตัวยึดในระยะสั้น ๆ พอนานไปก็จะสลายตัวปลอยเปนหนาที่ของเนื้อปูนที่ยึดกันเอง
(๔) กาวจากหนังสัตว เชน กาวหนังควาย กาวหนังกระตาย โดยตุนเนื้อกาวใหเปนของเหลวทําหนาที่ชวยยืด
เนื้อปูนใหติดกันดวยคุณสมบัติความเหนียวของเนื้อกาว ทําหนาที่เปนตัวยึดในระยะสั้น ๆ พอนานไปก็จะสลายตัวปลอย

เปนหนาที่ของเนื้อปูนที่ยึดกันเอง
(๕) ขาวเหนียวเปยก ชวยทําหนาที่เชนเดียวกับกาวหนังสัตวแตเพิ่มใหเนื้อปูนมีความเหนียวขึ้นอีก สะดวก
แกการปนและยึดเกาะกันระหวางเนื้อปูน

(๖) นํ้าตาล เชน นํ้าตาลทรายแดงเปนผลิตผลจากตนออย นํ้าตาลโตนดจากตนตาลซึ่งชางเพชรบุรีนิยมใช
สําหรับหนาที่ของนํ้าตาลในเนื้อปูนนั้นบางทานวาทําใหปูนรัดตัวและแหงตัวเร็วขึ้นคือเปนตัวเรงการแข็งตัว และการใส

นํ้าตาลลงไปเคี่ยวตุนพรอมกับเนื้อกาวจะเปนวิธีเก็บรักษาเนื้อกาวไมใหบูดเนาอยางดียิ่ง
กําหนดสวนผสมของปูนตํา ดังนี้ ปูนขาวรอนละเอียด ๓ กิโลกรัม ทรายรอนละเอียด ๑.๕ กิโลกรัม กระดาษ
เปอยแชนํ้า (เสนใยพืช) ๑๐๐ กรัม นํ้าเปลา ๑ กิโลกรัม ขาวเหนียวตมเปยก ๒๐๐ กรัม นํ้ากาวผสมนํ้าตาล ๑๕๐ กรัม

นํ้ากาวนี้มีสวนผสมจากการนํากาวหนังควาย (รานคาเรียกกาวตราไก) ประมาณครึ่งกิโลกรัม นํ้าตาลออยหรือ
ตาลโตนด ๑ กิโลกรัม ผสมนํ้าพอประมาณ นําไปตุนบนเตาไฟพอกาวละลายหมดก็สามารถนําไปใชงานได

การตําปูนมีขั้นตอนดังนี้ นําทรายละเอียด ใยกระดาษตามสัดสวนลงตําในครกกอนจนกระดาษแหลกแยกตัว
จนปนละเอียด นํานํ้ากาวที่ผานการเตรียมไว ขาวเหนียวเปยก นํ้า และปูนขาว ตามสัดสวนใสลงในครก คลุกเคลาให
เขากัน ลงมือตําเบา ๆ กอนเพื่อกันไมใหสวนผสมฟุงกระจายออกนอกครก เมื่อตําจนสังเกตวาเนื้อปูนเริ่มรวมตัวกันดี
ไมฟุงกระจาย จึงลงมือตําดวยจังหวะเร็วและแรงขึ้นเรื่อย ๆ จนเนื้อปูนจับตัวกันเหนียวเมื่อนํามาบีบดูจะรูสึกเหนียวนุมมือ

เนื้อปูนไมแตกปน และเนื้อปูนอยูตัวไมเหลวจนไหลตัวหรือไมคงรูป แสดงวาเสร็จขั้นตอนการตําปูน

1258