Page 102 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ

๑๑๐๐ จดหมายเหตุงานพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร

ผูแสดง ผูบรรเลง ผูขับรอง ผูพากย - เจรจา เปนนาฏศิลปนของสํานักการสังคีต ครู อาจารย นักเรียน นักศึกษา
วิทยาลัยนาฏศิลป ๑๒ แหง และสถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป จํานวน ๑,๐๒๐ คน และผูปฏิบัติงานที่เกี่ยวของ ๑๐๐ คน
รวม ๑,๑๒๐ คน ผูจัดทําบท คือ นายประพันธ สุคนธะชาติ นายประเมษฐ บุณยะชัย นายประสาท ทองอราม
นายธีรภัทร ทองนิ่ม นายสุธีร ชุมชื่น นายจรัญ พูลลาภ นายศิริพงษ ทวีทรัพย นายสุรเดช เดชอุดม นายทรงพล ตาดเงิน

นายหัสดินทร ปานประสิทธิ์ นายเกษม ทองอราม กํากับการแสดงโดยนายปกรณ พรพิสุทธิ์ ผูเชี่ยวชาญดานอํานวยการ
แสดง นายสุรัตน เอี่ยมสะอาด นาฏศิลปนทักษะพิเศษ นายชวลิต สุนทรานนท นักวิชาการละครและดนตรีทรงคุณวุฒิ
และนายเกษม ทองอราม ผูเชี่ยวชาญนาฏศิลปไทย

เวทีที่ ๒ การแสดงละคร หุนหลวง หุนกระบอก

การแสดงละคร หุนหลวง หุนกระบอก เปนการแสดงตามจารีตที่เคยปฏิบัติสืบทอดมาแตโบราณ แตได
เปลี่ยนแปลงประเภทของละคร คือเพิ่มละครใน เรื่อง อิเหนา เนื่องจากเปนละครที่เกิดขึ้นในเขตพระราชฐานสําหรับ
แสดงถวายพระมหากษัตริยโดยเฉพาะ นอกจากนี้ เพื่อเปนการเทิดพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพล
อดุลยเดช บรมนาถบพิตร ที่มีพระมหากรุณาธิคุณและพระอัจฉริยภาพในดานวรรณศิลป จึงกําหนดจัดการแสดงละคร

เรื่อง พระมหาชนก ซึ่งเปนบทพระราชนิพนธในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
กรมศิลปากรไดรับพระบรมราชานุญาตใหนํามาจัดทําเปนบทละครสําหรับการแสดง ตั้งแตพุทธศักราช ๒๕๔๐ สวนละคร
เรื่อง มโนหรา เปนการแสดงละครที่กรมศิลปากรปรับปรุงขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๙ มีความสอดคลองกับการแสดงบัลเลต

เรื่อง มโนหรา ในเวทีที่ ๓ ที่นํามาบรรเลงขับรองและแสดงเพื่อเทิดพระเกียรติในพระปรีชาสามารถของพระบาทสมเด็จ
พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ที่ทรงพระราชนิพนธบทเพลงประกอบการแสดงบัลเลต เรื่อง มโนหรา
กําหนดเริ่มแสดงตั้งแตเวลา ๑๘ นาฬกาของวันถวายพระเพลิงพระบรมศพ จนถึงเวลา ๖ นาฬกาของวันรุงขึ้น โดยหยุด
การแสดงเมื่อมีพระราชพิธีในพระเมรุมาศ การแสดงแบงออกเปน ๖ ชุด ดังนี้

ชุดที่ ๑ ละคร เรื่อง พระมหาชนก เปนการแสดงที่นําบทพระราชนิพนธของพระบาทสมเด็จพระปรมินทร
มหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร มาจัดทําในรูปแบบการแสดงละครรํา เนื้อเรื่องเนนใหเห็นความสําคัญในความเพียร
อยางมีสติ และความเสียหายที่เกิดจากการขาดสติ เรียบเรียงบทโดยนายเสรี หวังในธรรม ศิลปนแหงชาติ กํากับการแสดง

โดยนางสาววันทนีย มวงบุญ ผูเชี่ยวชาญนาฏศิลปไทย
ชุดที่ ๒ การแสดงหุนหลวง ตอนหนุมานเขาหองนางวานรินทร หุนหลวงเปนหุนในราชสํานักสมัยตนกรุง
รัตนโกสินทร ตัวหุนบังคับการเคลื่อนไหวดวยเสนใยโยงที่รอยเรียงกันอยางพิถีพิถัน ในจดหมายเหตุปรากฏวามีการ

แสดงหุนหลวงในงานพระราชพิธีที่สําคัญ ๆ อยูบอยครั้งแตไมสืบเนื่อง กรมศิลปากรไดรื้อฟนศึกษาแลวจัดทําขึ้นใหมใน
พุทธศักราช ๒๕๕๙ กระบวนการสรางและการเชิดหุนมีความประณีตตามลักษณะงานชางศิลปไทยอยางอลังการ ผูเชิด
เปนนาฏศิลปน สํานักการสังคีต และนายกมล การกิจเจริญ ศิลปนรับเชิญ เรียบเรียงบทและกํากับการแสดงโดย
นายไพโรจน ทองคําสุก นักวิชาการละครและดนตรีชํานาญการ

ชุดที่ ๓ การแสดงหุนกระบอก เรื่อง พระอภัยมณี ตอนกําเนิดสุดสาครจนถึงเขาเมืองการะเวก เนื้อเรื่องตอนนี้
เปนที่นิยมตอนหนึ่ง ดวยมีตัวหุนที่หลากหลายทั้งคน สัตวนํ้า สัตวในตํานาน และสัตวประหลาด มีกระบวนการแสดง
วิจิตรบรรเทิงชวนติดตาม และการสอดแทรกคติธรรมสอนใจอยางเดนชัด ในตอนทายกอนจบการแสดงไดเชิดหุนตัวพระ

ตัวนาง และหุนชาติตาง ๆ โดยประพันธบทขึ้นใหม เพื่อรําลึกในพระมหากรุณาธิคุณของพระบาทสมเด็จพระปรมินทร
มหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ที่ทรงบําเพ็ญคุณประโยชนใหแกแผนดินไทยมายาวนานตลอดรัชสมัย ผูเชิดเปน
นาฏศิลปน สํานักการสังคีตรวมดวยศิลปนรับเชิญและจิตอาสา เรียบเรียงบทและกํากับการแสดงโขนโดยนายสมรัตน

ทองแท นาฏศิลปนอาวุโส บทรําลึกในพระมหากรุณาธิคุณบรรจุเพลงโดยนายกัญจนปกรณ อาจหาญ คีตศิลปนอาวุโส
มีความดังนี้

1100