Page 101 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ

การจัดเตรียมงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ๑๐๙๙
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร

พบสดายุทูลเรื่องราวใหทรงทราบ และถวายแหวนแกพระรามแลวสิ้นชีวิต พระราม พระลักษมณ เดินทางตอมาจน
พบหนุมาน หนุมานรูวาพระรามคือพระนารายณอวตาร จึงเขาสวามิภักดิ์ และกลับไปนําไพรพลวานรมาถวายตัวเปน
ขาทหาร ทศกัณฐเลาความฝนใหพิเภกอนุชาทํานาย พิเภกกราบทูลความจริงวาเปนลางรายจะพายแพพระราม ขอใหสง
นางสีดาคืนพระราม เรื่องรายจะกลับเปนดี ทําใหทศกัณฐโกรธ ขับไลพิเภกออกจากกรุงลงกา พิเภกจึงไปสวามิภักดิ์

อยูกับฝายพระราม
ชุดที่ ๔ การแสดงโขน ชุดพระรามขามสมุทร พระรามยกกองทัพขามมหาสมุทรไปกรุงลงกา เพื่อทําสงคราม
ชิงนางสีดากับทศกัณฐ

ชุดที่ ๕ การแสดงโขน ชุดศึกสิบขุนสิบรถ ทศกัณฐยกกองทัพใหญออกไปรบ พรอมดวยสิบรถโอรสและ
สิบขุนทหารเอก หวังจะสังหารฝายพระรามใหแหลกไป แตสิบรถและสิบขุนก็ถูกพญาวานรทหารเอกเขนฆาจนตายหมด

ทศกัณฐเห็นวาไมมีทางชนะพระราม จึงยกกองทัพถอยกลับเขากรุงลงกา
ชุดที่ ๖ การแสดงโขน ชุดทาวมาลีวราชวาความ ทศกัณฐทําอุบายเชิญทาวมาลีวราช พระอัยกาผูมีวาจาสิทธิ์
มาวาความหวังใหสาปพระราม แตทาวมาลีวราชตัดสินใหทศกัณฐเปนฝายผิด และใหสงนางสีดาคืนพระราม ทศกัณฐ

ไมยอมสงคืน ทาวมาลีวราชโกรธจึงสาปทศกัณฐแลวเสด็จกลับไปวิมาน
ชุดที่ ๗ การแสดงโขน มณโฑหุงนํ้าทิพย นางมณโฑอาสาไปทําพิธีหุงนํ้าทิพย เพื่อชุบชีวิตอสูรที่ลมตายใหฟนขึ้น
มาสูรบกับฝายพระราม ระหวางนั้นทศกัณฐยกกองทัพออกไปรบขัดตาทัพพรอมดวยทศคิรีวัน ทศคิรีธร สองโอรสที่เกิด

กับนางชาง ทศคิรีวัน ทศคิรีธรถูกหนุมานและองคตเขนฆา ทศกัณฐใชนํ้าทิพยประพรมอสุรพงศฟนเปนปศาจมาสูรบ
พิเภกทูลพระรามใหทรงทราบ และบอกวิธีทําลายพิธีหุงนํ้าทิพย พระรามใหหนุมาน ชมพูพาน และนิลนนท ไปทําลาย
พิธีจนสําเร็จ ทศกัณฐจึงยกทัพหนีกลับเขากรุงลงกา

ชุดที่ ๘ การแสดงโขน ชุดศึกทศกัณฐ ขาดเศียรขาดกร เมื่อสิ้นอสุรพงศ ทศกัณฐก็ยกกองทัพออกรบเปนศึกใหญ
แตก็ถูกพระรามแผลงศร ตัดกาย กร เศียร บาท ขาดออกจากกาย ทศกัณฐรายเวทยมนตรใหรางกายกลับเขามาตอติด
กันดังเดิม ตอมาพิเภกทูลพระรามถึงวิธีสังหารทศกัณฐ จากนั้นทศกัณฐก็ตายดวยศรพระราม

ชุดที่ ๙ การแสดงโขน ชุดสีดาลุยไฟ พระรามครองเมือง เมื่อเสร็จศึกลงกา พิเภกเชิญนางสีดามาเฝาพระราม
นางสีดาขอลุยไฟพิสูจนความบริสุทธิ์ จนพระรามหายแคลงพระทัย เสด็จคืนกลับกรุงศรีอยุธยา เสด็จขึ้นครองราชสมบัติ
เปนกษัตริยปกครองบานเมืองผาสุก ยังความปลาบปลื้มโสมนัสแกพระอินทร และทวยเทพเทวา นางฟา พากันมารวม

รายรําถวายพระพรชัยเทิดพระเกียรติสรรเสริญพระราม นางสีดา และพระบรมวงศทุกพระองค
การแสดงหนังใหญเบิกหนาพระ และการแสดงเบิกโรงหนังใหญ ชุดจับลิงหัวคํ่า ผูแสดงเปนครูอาวุโสของสํานัก
การสังคีต กรมศิลปากร รวมกับครูอาวุโสสถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป

การแสดงโขนหนาจอ และโขนชักรอก เรื่อง รามเกียรติ์ ชุดรามาวตาร ทศกัณฐรบสดายุ หนุมานถวายพล
พิเภกสวามิภักดิ์ เปนการแสดงโขนพระราชทานของมูลนิธิสงเสริมศิลปาชีพ มีลักษณะเฉพาะของเครื่องแตงกายที่ใช
วัสดุเลื่อม ดิ้นที่เปนสีทองมาปกลวดลายและเครื่องประดับ ลักษณะเชนนี้สอดคลองกับเครื่องแตงกายโขนในยุคตน

กรุงรัตนโกสินทรราวรัชกาลที่ ๑ ถึงรัชกาลที่ ๔
การแสดงโขนหนาจอและโขนชักรอก เรื่อง รามเกียรติ์ ชุดพระรามขามสมุทร ชุดศึกทศกัณฐครั้งแรก ทัพสิบขุน

สิบรถ ชุดทาวมาลีวราชวาความ ชุดนางมณโฑหุงนํ้าทิพย ชุดศึกทศกัณฐขาดเศียรขาดกร และชุดสีดาลุยไฟ พระราม
ครองเมือง เปนการแสดงของกรมศิลปากร ลักษณะเครื่องแตงกายของกรมศิลปากรใชวัสดุดิ้น เลื่อม ที่เปนสีเงิน
ปกลวดลายของเครื่องแตงกายและเครื่องประดับ โดยมีสายการสืบทอดมาจากกรมมหรสพในรัชกาลที่ ๖ และยังคงใช
แบบนี้จนถึงปจจุบัน

1099