Page 301 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ
P. 301
การจัดเตรียมงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ๑๒๙๙
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
วางแนวยาวตามทิศเหนือ - ใต หลังคาพระที่นั่งทรงธรรมเปนหลังคาทรงจัตุรมุข จั่วทรงภควัม ซึ่งเลียนแบบมาจากโครง
รูปภายนอกของพระพุทธรูปปางสมาธิ สื่อถึงพระมหากษัตริยที่นอกจากเปนสมมติเทพแลวยังทรงเปนพระโพธิสัตวดวย
ในสวนของลายหนาบันออกแบบเปนบุษบกประดิษฐานสัญลักษณอุณาโลม มุขปกซายและขวาเปนมุขประเจิด มีหลังคา
ทรงปะรําตลอดความยาวอาคารทั้งสองขาง
การประดับตกแตงงานสถาปตยกรรมยึดตามโบราณราชประเพณีมีความสวยงามรองลงมาจากพระเมรุมาศ
โทนสีเปนไปในทิศทางเดียวกับอาคารหลังอื่น ๆ ซึ่งเนนโทนสีขาว ทอง หลังคาสีเทา ประดับลายซอนไม ผาทองยน ลายฉลุ
รวมถึงมีภาพจิตรกรรมฝาผนังที่แสดงเรื่องราวโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดําริที่ผนังพระที่นั่งทรงธรรม ๓ ดาน
รวม ๔๖ โครงการ กลาวคือผนังดานทิศใตเปนโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดําริในพื้นที่ภาคเหนือและภาคตะวันออก
เฉียงเหนือ และในสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว ผนังดานทิศเหนือเปนโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดําริ
ในพื้นที่ภาคใตและพื้นที่ภาคกลาง กึ่งกลางพระที่นั่งทรงธรรมเปนโครงการสวนพระองคในพื้นที่กรุงเทพมหานครและ
ปริมณฑล
แนวความคิดในการออกแบบตกแตงภายในหองพักพระราชอิริยาบถของสมเด็จพระเจาอยูหัวมหาวชิราลงกรณ
บดินทรเทพยวรางกูร และของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี และพระบรมวงศฝายใน
ภายในหองประทับแตละหองประกอบดวยหองโถงขนาดเล็กสําหรับราชองครักษ หองประทับ และหองสรง
ซึ่งอยูดานในสุดเพื่อความเปนสวนพระองค ในการกําหนดรูปแบบและโครงสีของงานตกแตงภายใน ไดออกแบบโดย
คํานึงถึงความกลมกลืนกับรูปแบบอาคาร และสีที่เลือกใช คือ สีทอง สีขาว และสีเทา ดังนั้น ภายในหองที่ประทับของ
สมเด็จพระเจาอยูหัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร ไดเลือกใชสีทองและสีเหลืองเปนหลัก และเนนการเลือก
ใชวัสดุตกแตงที่ทําใหงานดูมีความประณีตทรงคุณคาสมพระเกียรติ การตกแตงผนังที่เปนไมและกระดาษติดผนังที่ผสม
สีทอง กระจกเงาสีทองเจียระไนขอบเพื่อใหเกิดความแวววาว ทําใหดูโปรง การยกฝาเพดานใหสูงและการประดับ
กระจกเงาชวยสรางบรรยากาศภายในหองไมใหอึดอัดแลดูปลอดโปรงโลงขึ้น การออกแบบซุมประตูแบบไทยประยุกต
ที่มีรูปทรงออนชอย และมียอดสูงแหลม ซุมเหนือประตูประดับดวยกระจกแบบโบราณโดยใชเทคนิคการติดกระจกแบบ
พิเศษ การตกแตงซุมพระวิสูตรที่อยูดานหลังที่ประทับสูงจรดฝาเพดาน เพื่อใหผนังเกิดมิติที่ดูสงางาม พระวิสูตรตกแตง
แบบงานตะวันตก เพื่อสื่อใหเห็นถึงความรวมสมัยของศิลปะไทยและสากลที่สามารถนํามาใชรวมกันไดลงตัว
หองโถงทางเสด็จพระราชดําเนิน ออกแบบโดยใชแนวความคิดในการผสมผสานศิลปะสากลกับศิลปะไทย
เขาดวยกัน โดยการนําเอาบัวหัวเสารูปบัวตูมแบบอยุธยามาตกแตงผนังใหเกิดมิติ ประดับตกแตงฝาเพดานดวยบัวเพดาน
แบบตะวันตก ซอนไฟที่ยอดเสาเพื่อสองใหเพดานมีความสวางและเปนสีเหลืองทอง มองแลวทําใหเกิดความนุมนวล
โปรงเบา สบายตา ภาพจิตรกรรมผนังทั้งสองดานในรูปขบวนเหลาเทวดา นางฟา เสด็จลงมาจากสวรรคเพื่อมารับเสด็จ
และเคลื่อนเขาสูมณฑลพระราชพิธี
ประตูทางเขาพระที่นั่งทรงธรรม ทําซุมพระวิสูตรแบบกระโจมตกแตงยอดแบบมงกุฎ ปนปูนสดทําสีทองประดับ
กระจก เพื่อแสดงความสูงสงและเนนใหเปนทางเขาหลัก บานประตูจําลองภาพวาดแบบตะวันตกเปนทางเขาสวน
พระมหาชนก ซึ่งปลูกมะมวงพระมหาชนกอยูดานหนาทางเขา เปนการนําเอาคําสอนของพระบาทสมเด็จพระปรมินทร
มหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร มาเปนแนวทางในการปฏิบัติซึ่งความเพียร ผลของความเพียรนํามาซึ่งหนทาง
หลุดพนบรรลุถึงซึ่งนิพพาน ในที่สุด ซึ่งเปนทางที่พุทธศาสนิกชนพึงนอมระลึกถึงเพื่อการหลุดพน
นอกจากนี้ยังมีหองประทับของสมเด็จพระสังฆราช ออกแบบตกแตงโดยใชโทนสีขาวเปนหลัก ผนังลูกฟกไมสัก
สีขาวเดินเสนสีทองบริเวณคิ้วและบัว ประดับตกแตงดวยภาพตราสัญลักษณของสมเด็จพระสังฆราช ฝาเพดานตรงกลาง
เจาะชองทําเปนโดมโคง ตรงกลางติดโคมไฟระยาสีขาวนวลกานสีทอง ดานขางซอนไฟสองสวาง เครื่องเรือนทั้งหมด
ใชสีทองเปนหลัก ผาบุโซฟาเปนผาไหมสีเงินลายใบโพธิ์สีทอง ตกแตงดวยหมอนอิงผาไหม
1299

