Page 211 - จดหมายเหตุงานพระบรมศพ

การจัดเตรียมงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ๑๒๐๙
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร

แตละดานประดับประติมากรรมขนาดใหญ ดานทิศเหนือ ทิศตะวันออก และทิศใตประดับรูปพญาครุฑ เทพพาหนะ
ของพระนารายณ ดานซายพญาครุฑอยูในอิริยาบถพนมมือถือดอกบัว ดานขวาพญาครุฑอยูในอิริยาบถยืนถือดอกบัว
ขางละ ๓ ดอก แสดงความเปนสมมุติเทพของพระมหากษัตริยผูทรงเปนองคอวตารของพระนารายณ สวนเชิงบันได
ดานทิศตะวันตกอันเปนทางเสด็จพระราชดําเนิน ประดับประติมากรรมรูปพระพิฆเนศและพระพิฆนายผูมีเศียรเปนชาง

โอรสของพระอิศวร ซึ่งตามตําราคชศาสตรกลาววา ทรงทําหนาที่เฝากองเพลิงที่ประกอบพิธีกรรมใหอยูยั่งยืนไมมี
อันตรายจนกวาจะสําเร็จพิธี ซึ่งในที่นี้ คือ การถวายพระเพลิงพระบรมศพ ถัดออกมาใกลเชิงบันไดประดับประติมากรรม
รูปเทวดาทรงมงกุฎยอดนํ้าเตานั่งสนหรือนั่งคุกเขาเชิญบังแทรก ดานละ ๒ องค รวม ๘ องค สื่อความหมายถึงเหลา
เทวดาที่เฝารับเสด็จสูทิพยสถาน เชิญบังแทรกเปนเครื่องเฉลิมพระเกียรติยศ มุมทแยงระหวางหอเปลื้องกับพระเมรุมาศ

องคประธาน ประดับดวยเสาโคม หลังละ ๑ เสา รวมจํานวน ๔ เสา มีความสูงตนละ ๘ เมตร ๒๐ เซนติเมตร หัวเสา
รูปครุฑยุดนาคคาบกานโคมแกวทรงดอกบัวตูม หลอไฟเบอรกลาสทาสี ยอดเสาประดับฉัตรโลหะฉลุลาย ๕ ชั้น เสา
และฐานทรงแปดเหลี่ยม เปนเครื่องหมายของพระเจาแผนดิน องคอวตารของพระนารายณผูทรงครุฑเปนพาหนะ

หอเปลื้องทรงบุษบก ๔ หลัง
ตั้งอยูที่มุมชาลาชั้นที่ ๒ จํานวน ๔ หลัง ใชสําหรับจัดเก็บพระโกศทองใหญ พระโกศไมจันทน และอุปกรณ

สําหรับงานพระราชพิธี ลักษณะเครื่องยอดบุษบกเชิงกลอน ๕ ชั้น ผังเปนรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ขนาดกวางยาวดานละ
๒ เมตร ๗๐ เซนติเมตร ทางเขาออก ๑ ทาง ทําบันไดลด ๒ ขั้น ประตูเขาออกเปนบานฉากเปดปด ๒ บาน

โครงสรางสําคัญของหอเปลื้อง อาคารทรงบุษบก ฐานสิงห มีบัวเชิงบาตร ทําลวดบัวไมประกอบ หลอไฟเบอร
กลาส ปดลายฉลุผาทองยนสาบสี เสาและผนังเสา เปนเหล็กประกอบ (Truss) หุมดวยโครงไมกรุไมอัดหนา ๖ มิลลิเมตร
กาบพรหมศรโคนเสาและบัวปลายเสาหลอดวยไฟเบอรกลาส
บางสวนใชวิธีการซอนไมอัดใหไดรูปตามแบบและขนาดที่
กําหนด ปดลายฉลุผาทองยนสาบสีและทาสีทอง ซุมคูหา

และลายราชวัติ หลอดวยไฟเบอรกลาส ปดลายฉลุผาทองยน
สาบสีและทาสีทอง พนัก โครงเหล็ก ไมประกอบ หลอไฟ
เบอรกลาส ปดลายฉลุผาทองยนสาบสี ประตูบานคู โครงไม

เนื้อแข็ง ทําเปนบานฉากกรุไมอัด ๒ ดาน ลวดลายหนาไม
ฝงกระจก คันทวย จํานวน ๑๒ ตัว หลอดวยไฟเบอรกลาส
ปดลายฉลุผาทองยนสาบสีและทาสีทอง ฝาเพดานภายใน
โครงเคราไม ๑ ๑/๒ x ๓ นิ้ว วางระยะหาง ๔๐ x ๖๐ เซนติเมตร
กรุไมอัดยางหนา ๖ มิลลิเมตร ตรงกลางประดับดาวเพดาน

ขนาดเสนผาศูนยกลาง ๑ เมตร ๕๐ เซนติเมตร หลอ
ไฟเบอรกลาสลักษณะลายซอนไม ปดลายฉลุผาทองยนสาบสี
คางคาวมุมหลอไฟเบอรกลาสลักษณะลายซอนไม ปดลายฉลุ

ผาทองยนสาบสี กรอบฝาเพดานหลอไฟเบอรกลาสปดลาย
ฉลุผาทองยนสาบสี ลวดลายในกรอบหลอไฟเบอรกลาส
ลักษณะลายซอนไม ปดลายฉลุผาทองยนสาบสี ฝาชายคา โครง
เคราไม ๑ ๑/๒ x ๓ นิ้ว วางระยะหาง ๔๐ x ๖๐ เซนติเมตร
กรุไมอัดยางหนา ๖ มิลลิเมตร ปดลายฉลุผาทองยนสาบสี

เครื่องยอดหอเปลื้อง โครงสรางเหล็ก เชิงกลอน ไมประกอบ หอเปลื้องทรงบุษบก
หอเปลื้องทรงบุษบก

1209